จริงหรือไม่? ถ้าปล่อยให้ผมเปียกในอากาศหนาวแล้วจะเป็นหวัด - Science Illustrated Thailand

ผู้ใหญ่มักเตือนเด็กๆ ว่าให้เช็ดศีรษะให้แห้งก่อนจะออกไปวิ่งเล่นนอกบ้านในหน้าหนาว ไม่เช่นนั้นจะไม่สบาย ผมเปียกเกี่ยวอะไรกับการติดหวัดง่ายขึ้น?

อย่างแรกเลย คำว่า “cold” ซึ่งแปลว่าไข้หวัดในภาษาอังกฤษสื่อความหมายว่าเป็นโรคที่มักเป็นกันมากในช่วงฤดูหนาว หากเราออกนอกบ้านโดยศีรษะยังเปียกชื้น ร่างกายจะสูญเสียความร้อนผ่านหนังศีรษะได้มากขึ้น เพราะน้ำจะดึงความร้อนออกจากเราไปใช้ในการระเหย อุณหภูมิร่างกายจึงลดต่ำลงและทำให้เราหนาวสั่น อุณหภูมิร่างกายที่ลดลง คือสิ่งที่ทำให้เราเป็นหวัดได้

ผลการศึกษาหลายชิ้นแสดงให้เห็นว่าเราจะติดเชื้อไวรัสไข้หวัดที่มีอยู่กว่า 200 สายพันธุ์ได้ง่ายขึ้นเมื่อร่างกายรู้สึกหนาว ทฤษฎีหนึ่งเสนอไว้ว่าอากาศหนาวทำให้ชั้นเยื่อเมือกในหลอดลมด้านบนหดตัว เชื้อโรคที่มากับอากาศจึงเข้าสู่ร่างกายได้ง่ายขึ้น อีกทฤษฎีบอกว่าระบบภูมิคุ้มกันทำงานแย่ลง เมื่ออุณหภูมิร่างกายลดลง

ไข้หวัดเป็นโรคที่พบได้มากและติดต่อได้รวดเร็ว ผู้ใหญ่เป็นหวัดเฉลี่ยประมาณ 2-5 ครั้ง/ปี ส่วนเด็กมักติดหวัดประมาณ 6-10 ครั้ง/ปี ผู้ป่วยไข้หวัดหนึ่งคนสามารถแพร่เชื้อหวัดสู่ผู้อื่นได้ 6-10 คนโดยเฉลี่ย โดยเฉพาะหากคุณอยู่ในออฟฟิศหรือบ้านที่มีคนอยู่รวมกันจำนวนมาก ก็มีโอกาสที่เชื้อไวรัสไข้หวัดติดต่อเข้าสู่คนที่อยู่ร่วมกันมากขึ้น

ปัจจัยความเสี่ยงการติดเชื้อหวัด

อายุ: เด็กๆ เสี่ยงติดเชื้อหวัดได้มากกว่าผู้ใหญ่ เนื่องจากระบบภูมิคุ้มกันของเด็กยังรู้จักเชื้อไวรัสไข้หวัดไม่กี่สายพันธุ์ แต่ผู้ใหญ่ที่อ่อนแอหรือผู้สูงอายุก็มีโอกาสเป็นหวัดได้ง่ายเช่นกัน

วิถีชีวิต: ในฤดูหนาวที่เรามักจะอยู่กันอุดอู้ในบ้านที่ปิดมิดชิด เชื้อไวรัสไข้หวัดก็จะแพร่กระจายอัดแน่นอยู่ในบ้านไม่ไปไหน

อากาศในห้อง: ในห้องที่เปิดเครื่องปรับอากาศตลอดเวลา อากาศมักจะแห้ง ทำให้เชื้อไวรัสไข้หวัดลอยอยู่ในอากาศได้นานขึ้นและติดเข้าสู่คนได้มากขึ้น

Did You Know? ชั้นเยื่อเมือกเป็นปราการป้องกันเชื้อหวัด ด้วยอาวุธ 3 อย่าง

การป้องกันด้วยชั้นเยื่อเมือก 3 ด่านคือในปาก จมูก และทางเดินหายใจตอนบน ช่วยป้องกันหวัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ

1.เมือกและขนซิเลียทำให้ไวรัสเข้าสู่เซลล์ของชั้นเยื่อเมือกได้ยาก เมือกถูกสร้างโดยต่อมเฉพาะ

ระวัง: เมือกจะแห้งและบางลงเมื่ออากาศแห้ง

2.การเตือนภัยโดยตัวรับบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาวจะเป็นสัญญาณที่ปลุกให้ระบบภูมิคุ้มกันตื่นขึ้นมาทำงานต่อต้านเชื้อโรค

ระวัง: ภูมิคุ้มกันของเด็กอาจต่อสู้กับเชื้อไวรัสไข้หวัดได้ไม่ดีเท่าผู้ใหญ่ เพราะภูมิคุ้มกันของเด็กยังไม่เจอไวรัสมากเท่าของผู้ใหญ่

3.อาวุธเคมีในรูปของเอนไซม์ แอนติบอดี้ และสารสื่อประสาทหลั่งออกมาจากเซลล์เม็ดเลือดขาวเพื่อตรงเข้าทำลายและหยุดยั้งเชื้อไวรัสไข้หวัด

ระวัง: ระบบภูมิคุ้มกันจะมีประสิทธิภาพต่ำลงเมื่อเราปล่อยให้อุณหภูมิในร่างกายต่ำลงจนหนาวสั่น

Related Post

จริงหรือไม่? ถ้าปล่อยให้ผมเปียกในอากาศหนาวแล้วจะเป็นหวัด